Eén van de perceeltjes wordt ingezaaid met “vergeten” granen. In het voorjaar van 2017 zijn een aantal rijen met boekweit ingezaaid, een paar rijen met wintergerst en verder een flink aantal rijen met spelt.

Boekweit

Boekweit

Boekweit (Fagopyrum esculentum) wordt wel het zwarte graan genoemd, maar het is geen graangewas. Het is het driehoekige donkergekleurde zaad van een plant, die behoort tot de Duizendknoopfamilie (Polygonaceae) net als rabarber. Het is een eenjarige plant met een holle recht opgaande, zich meermalen vertakkende, rode stengel.
De bladeren zijn driehoekig tot hartvormig en staan verspreid op de knopen van de stengel, het wortelstelsel omvat een zich sterk vertakkende penwortel. De vorm van de boekweitzaadjes komt sterk overeen met die van beukennootjes, al zijn ze beduidend kleiner, ongeveer 6 mm lang. De grutten (gepelde zaden) worden gebruikt om er pap van te maken. Het gedopte zaad kan tot meel worden gemalen. Boekweit is een ‘pseudograan’: de zaden, het meel en alle andere afgeleide producten van boekweit bevatten geen gluten. Het is daarom een perfecte vervanger voor tarwemeel als grondstof voor brood voor personen die een glutenallergie hebben.
Op het Vossenhofje is boekweit gezaaid, omdat de bloemen veel nectar bevatten en dus een uitstekende drachtplant zijn voor honingbijen en andere wilde bijen. Boekweit levert een donkere aromatische honing.

Spelt
Spelt is net als tarwe en rijst een graansoort, ze behoren tot dezelfde familie, de Grassenfamilie. Spelt wordt beschouwd als een primitievere variant van de gewone tarwe. Het is een graansoort, die al sinds 7000 v. Chr. verbouwd wordt. Ook bij Romeinse opgravingen is spelt gevonden. Na de middeleeuwen werd spelt verdrongen door de gewone tarwe, omdat die een hogere opbrengst heeft per hectare en niet gepeld hoeft te worden. Spelt (Triticum spelta) is namelijk een bedekte graansoort. Het onderscheidt zich van andere ‘bedekte’ granen (o.a. rijst en gerst) doordat het kaf niet met de korrel vergroeid is.

Bij tarwe en rijst is dat wel het geval en moet het kaf eraf ‘geraspt’ worden. Bij spelt is deze buitenste schil extra hard en moet deze eraf gepeld worden. Dit gebeurt tussen twee zware van zandsteen gemaakte molenstenen die op een bepaalde afstand van elkaar moeten staan zodat de graankorrels niet geplet worden. De oogst van de spelt op het Vossenhofje was in 2017 niet zo goed. Het gebruikte zaaizaad was verontreinigd met een ander graan. De spelt van de oogst van 2016 werd gebruikt als zaaizaad. Die was gedorst in het dorsmachientje van Museum De Lage Hof in Overasselt. In dat machientje is de spelt vermengd geraakt met andere graankorrels. Ook de grote hoeveelheid ongewenste kruiden die ertussen gingen groeien, belemmerden de groei van de spelt. De bodem is nog erg verrijkt door de bemesting tijdens het eerder gebruik als ponyweide. Het is nog niet duidelijk wat de bestemming van de opbrengst van de spelt zal worden.

Spelt